1930 sonrası Türk resminde köylü teması
Yükleniyor...
Dosyalar
Tarih
2009
Yazarlar
Dergi Başlığı
Dergi ISSN
Cilt Başlığı
Yayıncı
Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü
Erişim Hakkı
info:eu-repo/semantics/openAccess
Özet
1930 Sonrası Türk Resminde Köylü Teması adlı araştırmada, Türk resmini etkileyen ve yönlendiren eğilimlerin oluşmasında ön adım olan bu tema, yöreselliğin ve toplumsal gerçekçi anlayışın, sanatçıların resimlerine girmesinde etkili olmuştur. 1930'lu yıllarda devletin sanat alanında yaptığı atılımlar kapsamındaki gelişmeler sanatçıları ve grupları derinden etkiyecek olan, sanat alanındaki faaliyetler bu çalışmanın içinde yer almıştır. 1930'dan günümüze kadar olan bu dönemdeki sosyal, kültürel, ekonomik, siyasi gelişmeleri ve bunların resim sanatı üzerine yansımalarını ve bu olaylar doğrultusunda Türk resim sanatında "Köylü Teması"nın ortaya çıkışı hazırlayan nedenleri içermektedir. Bu nedenler Cumhuriyet'in ilk kuruluş yıllarında güdülen politik gelişmelerin paralelinde, halk çoğunluğunu köy nüfusunun oluşturması ve ekonominin bu yıllarda tarıma dayalı olması ile yapılan gelişmelerin köy halkına endekslenmesinde etkili olmuştur ve bu etkiler çalışmanın içinde belirtilmektedir. Bu gelişmeler doğrultusunda bu temanın ortaya çıkmasını sağlayan en önemli etmen Yurt Gezileri olmuştur. Yurt Gezileri ile çıkışını bulan "Köylü Teması"nın resim sanatına girmesi ile bu temanın Türk resim sanatında gelişim süreci başlamıştır. Bu sürecin içine 1930 döneminden bu yana olan gelişmeler ve bu gelişmelerin "Köylü Teması"na olan katkıları ve etkileri girmektedir. Yurt Gezileri'nden sonra ressamların konuları arasına girmeye başlayan temanın gelişimini tetikleyen bir diğer gelişme ise 1940'lı yıllarda sanat gündemine oturan ulusallık-yöresellik ve evrensellik tartışmaları olmuştur. Bu sanat tartışmaları içinde, ulusallık-yöresellik anlayışını seçen sanatçılar kültürel öğelere ve köy yaşamına yönelmişlerdir. Bu yöneliş Yurt Gezileri'ne göre daha farklı bir boyutu kapsar. Ulusallık-yöresellik açısından bu temaya yaklaşan sanatçılar bu temaya farklı bir bakış getirmişlerdir. 1970'li yıllara doğru gelindiğinde teknolojik gelişmeler sanayileşme gibi yeni oluşumların toplum hayatına girdiği ve bununla birlikte sosyal, siyasal, ekonomik hayata yansıyan gelişmeleriyle sanat yaşamı da etkilenmiştir. 1930'lu yıllarda tarıma dayalı ekonomi yerini sanayileşme olgusuna bırakırken, köy ağırlıklı nüfus yerini kentleşmeye bırakır. Bu modernleşme sürecinde ortaya çıkan kültürel bocalamalar, köy insanın bu gelişmeler karşınsındaki tutumları, sıkıntıları, köyden kente göç gibi toplum yaşamını etkileyen olaylar sanat yaşamına girmiştir. Bu oluşumları kapsayan toplumsal gerçekçi eğilim sanatçılar tarafından benimsenmiş ve resim sanatına girmiştir. Naif Resim anlayışının ele aldığı konular kapsamında köylü teması da bu oluşumun içine girer. "Köylü Teması"nın kent yaşamıyla birleştiği, özellikle toplumsal gerçekçi alanda köy ve kent olgunsun işlendiği resimler ve günümüze gelen süreçte bu temanın geldiği yerden bahsedilmektedir. "Köylü Teması"ndan çıkışla faklı eğilimler ve bu doğrultuda Türk resim sanatına giren farklı görüş ve anlayışlar ortaya çıkmıştır. Bazı sanatçılar yöresel anlayışı kendi sanat kişilikleri açısından yorumlamış, bazı sanatçılar toplumsal gerçekçi anlayış doğrultusunda bu temayı işlemiş ve günümüze gelindikçe bu tema kent olgusuyla kaynaşmıştır. Ayrıca bu temayı naif resim anlayışı doğrultusunda işleyen ressamlarda bulunmaktadır. "Köylü Teması" gelişim süreci içinde birçok eğilimin içinde yer alması, bu temaya yaklaşımın genişlemesi ve yeni oluşumlar içinde bu oluşumlara uyum sağlaması bu temanın günümüze gelmesinde etkili olmuştur. Bu bağlamda bu oluşumlar bu araştırmanın kapsamı içine girmektedir. Anahtar Kelimeler: Köylü Teması, Ulusallık-Yöresellik, Toplumsal Gerçekçilik, Naif Sanat
Açıklama
Yüksek Lisans Tezi
Anahtar Kelimeler
Güzel Sanatlar, Fine Arts, Sanat Tarihi, Art History, Güzel ve Dekoratif Sanatlar, Grafik Tasarım, Ticari Sanat, Köylü Teması