Türkiye`de vergi reform ihtiyacı ve 4369 sayılı yasanın getirdikleri
Yükleniyor...
Dosyalar
Tarih
2000
Yazarlar
Dergi Başlığı
Dergi ISSN
Cilt Başlığı
Yayıncı
Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü
Erişim Hakkı
info:eu-repo/semantics/openAccess
Özet
Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde devletin en önemli gelir kaynağı vergi gelirleridir. Vergilemenin temel amacı devlet harcamalarını karşılamak için gelir toplamaktır. Bu amaçla tüm ülkeler, vergi toplamak üzere çeşitli yol ve yöntemler kullanmakta ve kanunlara dayalı bir vergi sistemi oluşturmaktadırlar. Ülke ekonomisinin ve dünya konjonktürünün durumuna göre zaman zaman vergi sistemleri gözden geçirilerek çeşitli reform ya da düzenlemelerin yapılması gerekli olmaktadır. Türkiye'de Cumhuriyet'in kurulduğu ilk yıllarda, Osmanlı Devleti'nin kullandığı vergi sisteminin devamı olan vergiler uygulanmıştır. Ardından her alanda yapılan yenilik çalışmaları kapsamında,vergi sisteminde de önemli düzenlemeler yapılmıştır. 1929 Dünya iktisadi buhranının ardından ek vergiler konmuş, 1939 - 1945 İkinci Dünya Savaşı yıllarında vasıtalı vergi oranları arttırılarak yine ek vergiler uygulanmıştır. 1950 Yılı Türk vergi sisteminde önemli bir dönüm noktası olmuş, tüm sistem yasama organında ele alınarak köklü bir vergi reformu gerçekleştirilmiştir. Gelir ve Kurumlar Vergileri ile Vergi Usul Kanunu kabul edilmiştir. 1960 Yılından sonra Türkiye'de planlı kalkınma dönemi başlamış ve 1963 yılından itibaren de kalkınma planlarında ihtiyaç duyulan vergi düzenlemelerine yer verilmiştir. Türkiye 1980'li yıllara kadar ithal ikameci bir modelle, dışa kapalı, liberal olmayan, müdahaleci bir ekonomi ve tarımın ağırlıkta olduğu bir ülke görünümündeydi. 1970-1980 yıllan arasında ülke ekonomisi mevcut statik yapıyı zorlamaya başladı. 1980 sonrasında ekonominin liberalleşmesi ve serbest rekabete açılması yönünde hızlı reformlar yapıldı. Bunların içinde vergi reformları da yer aldı ve 1985 yılında Katma Değer Vergisi uygulamaya kondu. 1990'h yıllara gelindiğinde vergi gelirlerinde önemli gelişmeler kaydedilmişti. Ama yine de vergi oranlarını düzenleyen, vergi alınmayan kesimleri kavramaya çalışan ve vergi idaresini güçlendirmeyi amaçlayan bir vergi reformuna ihtiyaç vardı. Yedinci Beş Yıllık Kalkınma Planında da bu konuya önemli ölçüde yer verilmişti. Vergi reformu konusunda kapsamlı çalışma 1998 yılında tamamlandı. Ancak çok önemli maddeleri hayata geçirilemedi. Devletin aslında gelire gerçekten ihtiyacı vardı ve 1999 yılı sonunda ek deprem vergileri gündeme geldi. Oysa hazırlanan vergi reformunun başarısı için; Toplumun tüm kesimlerine görev düşerken, devlette de ek tasarruf ve düzenli harcama rejimi sağlanmalıydı. Böylece ne vergi reformu yarım kalır, ne de ek vergiler gündeme gelirdi.
Abstract
Abstract
Açıklama
Anahtar Kelimeler
Kanunlar, Vergi Sistemi, Vergi Reformu, Vergi Kanunu