Eğitim yönetiminde paradigmalara ilişkin ilköğretim okul yöneticileri, öğretmenleri ve müfettişlerinin görüşleri (Ankara ili Çankaya, Keçiören ve Mamak ilçeleri örneği)

Yükleniyor...
Küçük Resim

Tarih

2004

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Bu araştırma, eğitim yönetimindeki paradigmaların belirlenmesini ve ilköğretim okullarında görev yapmakta olan yöneticiler ile öğretmenlerin ve ilköğretim müfettişlerinin bunları benimseme düzeylerinin saptanmasını amaçlamaktadır. Bu araştırmada öncelikle eğitim yönetiminde kuramsal çözümleme yapılmış, eğitim yönetimindeki kuram ve perspektifler pozitivist ve yorumcu paradigma olarak sınıflandırılmıştır. Bu sınıflandırmaya dönük, ilköğretim okulu öğretmenleri, yöneticileri ve müfettişlerinin görüşleri alınarak değerlendirme yapılmıştır. Bu araştırma tarama modelindedir. Evrende bulunan toplam öğretmen ve yönetici sayısı 10.543'tür. Araştırmada örneklem alma yoluna gidilmiş, öğretmen ve yöneticilere 685 anket dağıtılmış, geri dönen 515 anket değerlendirmeye alınmıştır. Ankara ilinde görev yapan 178 ilköğretim müfettişlerinden örneklem alınmamış ve bunların 140'ına anket dağıtılmış ve 99 anket değerlendirmeye alınmıştır. Örneklemi oluşturan öğretmen, yönetici ve müfettişlere araştırmacı tarafından geliştirilen, okul yönetim süreci, okul yönetiminde insan ilişkileri ve iletişim, okul yönetim biçimi, eğitim sürecinin düzenlenmesi, eğitim öğretim anlayışı ve uygulamaları boyutlarından oluşan eğitim yönetimi paradigmaları ölçeği uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS programında çözümlenmiştir. Eğitim yönetimindeki paradigmalara ilişkin araştırmaya katılanların paradigmaları benimseme düzeyleri aritmetik ortalamayla incelenmiştir. Araştırmaya katılan ilköğretim okulu öğretmenleri, yöneticileri ve müfettişlerinin eğitim yönetimindeki paradigmalarla ilgili maddelere verdikleri yanıtların cinsiyet ve eğitim değişkenine göre faklılaşıp farklılaşmadığını saptamak için t-testi, ilçe, görev, hizmet süresi ve yaş değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için ise varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Bu araştırmadan elde edilen bulgular şöyle özetlenebilir; öğretmenler, yöneticiler ve müfettişler eğitim yönetimindeki paradigmalardan, pozitivist paradigmalara oranla, yorumcu paradigmaları da çok benimsemektedirler. İlköğretim okul yöneticileri pozitivist paradigmayı, müfettiş, sınıf öğretmeni ve branş öğretmenlerine göre daha çok benimsemektedirler. Türkiye'de öğretmenlikte cinsiyet bakımından sayıca eşitlik olmasına rağmen yönetici ve müfettişlikte erkeklerin sayısının oldukça yüksek olduğu anlaşılmaktadır. Bu anlamda yöneticilik ve müfettişlik erkek meslekleri haline gelmiştir. Araştırmaya katılanlar arasında, lisans ve üstü eğitime sahip olanlar, önlisans ve daha az eğitime sahip olanlara oranla yorumcu paradigmayı daha çok benimsemektedirler. Pozitivist paradigmayı benimseme ise bu durumun tersi yöndedir. Araştırmaya katılanların yaş ve hizmet süreleri arttıkça yorumcu paradigmayı benimseme düzeyleri azalmakta, pozitivist paradigmayı benimseme düzeyleri ise yükselmektedir. İlçe değişkenine göre yapılan analiz sonuçlarında Keçiören ilçesinde görev yapan yönetici ve öğretmenlerin pozitivist paradigmayı Çankaya ve Mamak ilçelerinde görev yapanlara oranla daha çok benimsedikleri görülmüştür.
The aim of this research is to determine paradigms in school administration with regard to the opinions of school principals, teachers who are working in basic education schools and basic education school inspectors. In order to achieve this, the theoretical analysis in educational administration was conducted, and the theories and perspectives of educational management were classified as ?positivist? and ?interpretive?. In order to determine the opinions of school principals, teachers and basic education school inspectors the above categories were taken into account and analysis were made. This research is a descriptive one; and the research population was 10543 basic education school teachers and principals. The research sample consisted of 685 teachers and principals. Altogether 685 questionnaires were distributed and 515 questionnaires were returned and analyzed. Also, 178 basic education school inspectors were involved and questionnaires were conducted with 140 inspectors; 99 questionnaires were returned and used for analysis. The date were collected by the questionnaire ?the paradigms of the management of the education? developed by the researcher under the dimensions of ?the process of school management, communication and human relations in school management, the style of school management, the arrangement of the teaching and learning process, understanding of teaching and learning and its application. The SPSS (Statistical Package for Social Sciences) was used to analyze the data gathered by the research instruments. The arithmetic means were found in order to determine the level of approval of paradigms among the research participants. In order to determine whether or not there has been any differences among the basic education school teachers?, principals? and inspectors? answers for each items of paradigms of educational management according to sex and education variables the t-test was used. In order to determine whether or not there have been any differences among the basic education school teachers?, principals? and inspectors? answers for each items of paradigms of educational management according to province, job, experience and age variables the variance (ANOVA) analysis was used. The findings of the study can be summarized as follows. Teachers and directors and inspectors are accepting anti-positivist/interpretive paradigms rather than positivist paradigms. Basic education school principal were accepting positivist paradigms more than teachers and inspectors. Although the numbers of male and female teachers in Turkey are equal, it has been seen that the number of male principals and inspectors are more then female. Thus, it is possible to say that management and inspection regarded as male profession Among the research participants, graduates and post graduates were accepting anti- positivist/interpretive paradigms more than teachers and directors and inspectors who have got undergraduate and lower educational degrees. Accepting positivist paradigms is reverse. As the age and experience increase, the acceptance level of the anti-positivist/interpretive paradigms decreases. On the other hand the acceptance level of the positivist paradigms increases. As far as the `province? variable is concerned, the acceptance of the positivist paradigms among the basic education school teachers and inspectors who are working in Keçiören were found higher than those who are working in Cankaya and Mamak.

Açıklama

Yüksek Lisans Tezi

Anahtar Kelimeler

Kaynak

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

Sayı

Künye